LPG Gas Cylinder : देशभरात गेल्या काही दिवसांपासून सुरू असलेल्या इंधन संकटाने सर्वसामान्यांपासून ते उद्योगांपर्यंत सगळ्यांनाच अक्षरशः हैराण करून सोडलं होतं. इराण, इस्राईल आणि अमेरिकेमधील तणावाचा थेट परिणाम भारतावर झाला आणि एलपीजी गॅसच्या पुरवठ्यावर मोठं संकट निर्माण झालं. अनेक ठिकाणी गॅस मिळणं कठीण झालं होतं, तर काही उद्योगांना उत्पादनही थांबवावं लागलं होतं. पण आता युद्ध संपल्यानंतर परिस्थिती हळूहळू सुधारतेय आणि केंद्र सरकारनेही यावर मोठा निर्णय घेत दिलासा दिला आहे.
गॅसची टंचाई लक्षात घेऊन केंद्र सरकारने देशभरातील एलपीजी पुरवठ्यासाठी नवीन नियम लागू केले आहेत. विशेष म्हणजे, व्यावसायिक गॅस वापरणाऱ्या उद्योगांना आता थोडा श्वास घेता येणार आहे. सरकारने जाहीर केलेल्या नव्या फॉर्म्युल्यानुसार काही निवडक उद्योगांना त्यांच्या आधीच्या वापराच्या सुमारे ७० टक्के गॅस पुरवठा केला जाणार आहे. त्यामुळे उत्पादनावर आलेला ताण कमी होण्याची शक्यता आहे.
औषधनिर्माण, अन्न प्रक्रिया आणि कृषी क्षेत्र हे देशाच्या अर्थव्यवस्थेचे कणा मानले जातात. या क्षेत्रांना गॅसचा नियमित पुरवठा मिळणं खूप गरजेचं असतं. त्यामुळेच सरकारने या क्षेत्रांना प्राधान्य देण्याचा निर्णय घेतला आहे. ज्या उद्योगांना एलपीजीऐवजी नैसर्गिक वायू (PNG) वापरणं शक्य नाही, त्यांना विशेष सवलत देण्यात आली आहे. त्यामुळे अशा उद्योगांना उत्पादन सुरळीत ठेवता येणार आहे.
सरकारने एलपीजी वितरणासाठी एकूण मर्यादा देखील निश्चित केली आहे. देशभरात दररोज 0.2 TMT इतका गॅस पुरवठा करण्याचं नियोजन करण्यात आलं आहे. त्याचबरोबर, उद्योगांना तेल कंपन्यांकडे नोंदणी करणं आणि शक्य असल्यास पाइपद्वारे गॅस जोडणीसाठी अर्ज करणं आवश्यक करण्यात आलं आहे. मात्र जिथे एलपीजी हा उत्पादनाचा अविभाज्य भाग आहे, तिथे ही अट थोडी शिथिल करण्यात आली आहे.
राज्यांनाही या प्रक्रियेत सहभागी करून घेतलं आहे. सरकारने आधीच ७० टक्के एलपीजी कोटा राज्यांना दिला असून, जे राज्य PNG सुविधा वेगाने राबवतील त्यांना अतिरिक्त १० टक्के कोटा देण्याची घोषणा करण्यात आली आहे. यामुळे राज्यांमध्ये स्पर्धा वाढेल आणि गॅस वितरण व्यवस्था अधिक मजबूत होईल, अशी अपेक्षा आहे.
दरम्यान, छोट्या गॅस सिलिंडरची मागणी देखील मोठ्या प्रमाणात वाढताना दिसते आहे. २३ मार्चपासून आतापर्यंत सुमारे ७.८ लाख ५ किलोचे सिलिंडर विकले गेले आहेत. फेब्रुवारीमध्ये दररोज सरासरी ७७ हजार सिलिंडर विकले जात होते, तर आता ही संख्या १ लाखांच्या पुढे गेली आहे. यावरूनच लोकांची वाढती गरज आणि परिस्थितीतील बदल स्पष्ट होतो.
गेल्या काही दिवसांत तेल कंपन्यांनी जनजागृतीसाठी देशभरात शेकडो शिबिरे घेतली. या शिबिरांमुळे लोकांना छोट्या सिलिंडरचा वापर, त्याचे फायदे आणि उपलब्धता याबाबत माहिती मिळाली. त्यामुळे विक्रीतही मोठी वाढ झाली आहे. LPG Gas Cylinder
एकूणच पाहिलं तर, युद्धामुळे निर्माण झालेल्या संकटानंतर आता परिस्थिती हळूहळू सुरळीत होताना दिसते आहे. केंद्र सरकारच्या या नव्या निर्णयामुळे उद्योगांना मोठा दिलासा मिळणार असून, सामान्य नागरिकांनाही लवकरच गॅस पुरवठा नियमित होईल, अशी आशा आहे. संकटाच्या काळात घेतलेले योग्य निर्णयच देशाला पुन्हा उभं करतात, हेच यावरून स्पष्ट होतं.