Aajche bajari bajar bhav : राज्यात सध्या गहू बाजारात एक वेगळीच परिस्थिती पाहायला मिळते आहे. एका बाजूला बाजारात गव्हाची आवक चांगल्या प्रमाणात सुरू झाली आहे, तर दुसऱ्या बाजूला दरात मात्र ठिकठिकाणी मोठा फरक दिसून येतोय. काही बाजार समित्यांमध्ये गव्हाला चांगला दर मिळतोय, तर काही ठिकाणी शेतकऱ्यांना अपेक्षेपेक्षा कमी दर मिळाल्याने नाराजीचं वातावरण आहे. विशेष म्हणजे यंदा उत्पादन चांगलं झालं असलं तरी बाजारातील चढ-उतार आणि हवामानाचा अनिश्चितपणा यामुळे शेतकरी अजूनही संभ्रमात आहे की माल लगेच विकावा की थोडा वेळ थांबावं. Aajche bajari bajar bhav
१ एप्रिल २०२६ रोजीच्या बाजारभावाचा विचार केला तर राज्यातील विविध बाजार समित्यांमध्ये गव्हाचे दर साधारणपणे २००० ते ३२०० रुपयांच्या दरम्यान फिरताना दिसत आहेत. राहुरी-वांबोरी येथे २०९१ रुपये सरासरी दर मिळाला, तर करमाळ्यात २१११ रुपये दर मिळाल्याचं दिसून आलं. तुळजापूरमध्ये २१५० रुपये दर मिळाल्याने काही प्रमाणात समाधान व्यक्त होत आहे. मात्र वडवणीसारख्या बाजारात सरासरी २४०० रुपये दर मिळाल्याने इतर बाजारांच्या तुलनेत हा दर चांगला मानला जातोय.
२१८९ या जातीच्या गव्हाकडे पाहिलं तर नेवासा येथे थेट २६०० रुपये दर मिळाल्याने हा बाजार चर्चेत आला आहे. औराद शहाजानी येथे तर २७०० रुपये सरासरी दर मिळाल्याने या भागातील शेतकऱ्यांना मोठा दिलासा मिळाला आहे. मात्र शेवगाव आणि भोदेगाव भागात याच जातीच्या गव्हाला २००० रुपये दर मिळाल्याने दरात मोठी तफावत स्पष्ट दिसून येते.
बन्सी गव्हाबाबत बोलायचं झालं तर पैठण येथे २३०० रुपये दर मिळाला, पण मुरुम बाजारात याच बन्सी गव्हाला तब्बल ३२३० रुपये दर मिळाल्याने हा सध्या राज्यातील सर्वाधिक दरांपैकी एक ठरतोय. त्यामुळे दर्जेदार गव्हाला अजूनही बाजारात चांगली मागणी असल्याचं स्पष्ट होतं.
लोकल गव्हाकडे पाहिलं तर अकोला येथे २६५५ रुपये सरासरी दर मिळाला, तर हिंगणघाट येथे २१०० रुपये दर नोंदवला गेला. छत्रपती संभाजीनगर येथे २०५८ रुपये दर मिळाल्याने या भागातील शेतकरी काहीसे असमाधानी दिसत आहेत. मुंबई बाजारात मात्र परिस्थिती पूर्णपणे वेगळी आहे. येथे १३ हजार क्विंटलपेक्षा जास्त आवक झाली असून सरासरी दर तब्बल ४२५० रुपये आहे. म्हणजेच शहरातील मागणीमुळे दरात मोठी वाढ झालेली दिसते.
उल्हासनगरमध्येही ३३०० रुपये दर मिळाल्याने हा बाजारही चांगल्या दरासाठी ओळखला जातोय. जालना बाजारात मोठ्या प्रमाणावर ७२४२ क्विंटल आवक झाली असून सरासरी २६०० रुपये दर मिळाला आहे. सोलापूरमध्ये शरबती गव्हाला ३२९० रुपये दर मिळाल्याने या भागातील शेतकऱ्यांना काहीसा दिलासा मिळाला आहे. पुणे बाजारात तर शरबती गव्हाला ४००० ते ४७०० रुपयांपर्यंत दर मिळत असल्याने हा सध्या राज्यातील उच्च दरांपैकी एक मानला जातोय.
पण या सगळ्या दरांच्या गणितात एक महत्त्वाची गोष्ट दुर्लक्षित करता येणार नाही, ती म्हणजे हवामानाचा परिणाम. गेल्या काही दिवसांपासून राज्यात अवकाळी पावसाची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. काही ठिकाणी आधीच ढगाळ वातावरण आणि वादळी वारे सुरू झाले आहेत. गहू हे सध्या काढणीच्या टप्प्यावर असलेलं पीक असल्याने पावसाचा थेट फटका त्यावर बसू शकतो. काढलेला गहू जर भिजला, तर त्याची गुणवत्ता घसरते आणि बाजारात त्याला कमी दर मिळतो. त्यामुळे शेतकरी आता काढणी करतानाच आभाळाकडे पाहतोय.
गावाकडच्या परिस्थितीकडे पाहिलं तर अनेक शेतकरी गहू साठवून ठेवण्याच्या विचारात आहेत. आता दर वाढतील या आशेवर ते थांबलेले आहेत. पण
हवामानाचा अंदाज पाहता हा निर्णय धोकादायक ठरू शकतो. कारण अचानक आलेला पाऊस सगळं गणित बिघडवू शकतो. काही शेतकरी आधीच अनुभव घेतलेले आहेत की, उशीर केला तर माल खराब होतो आणि मग कमी दरात विकावा लागतो.
बाजारातील व्यापाऱ्यांचं म्हणणं असं आहे की, यंदा उत्पादन चांगलं झाल्यामुळे बाजारात पुरेसा माल उपलब्ध आहे. त्यामुळे दरात मोठी वाढ होण्याची शक्यता तात्काळ दिसत नाही. मात्र दर्जेदार गव्हाला अजूनही चांगला दर मिळतोय, हे स्पष्ट दिसतंय. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी मालाची गुणवत्ता टिकवून ठेवणं खूप महत्त्वाचं आहे.
एकंदरीत सध्या गहू बाजारात जिथे गुणवत्ता चांगली, तिथे दर चांगला असं चित्र आहे. काही बाजारात चांगले दर मिळत असले तरी बहुतांश ठिकाणी दर स्थिर आहेत. त्यातच हवामानाचा अनिश्चितपणा असल्याने पुढील काही दिवस अत्यंत महत्त्वाचे ठरणार आहेत. योग्य वेळी योग्य निर्णय घेतला तर शेतकऱ्यांना फायदा होऊ शकतो, अन्यथा नुकसान टाळणं कठीण होऊ शकतं.आजचा शेतकरी फक्त बाजारभावावर अवलंबून नाही, तर हवामानावरही तितकाच अवलंबून आहे. त्यामुळे गहू विकायचा की थांबायचं, हा निर्णय घेताना बाजार आणि आभाळ दोन्ही पाहणं आता गरजेचं झालं आहे. पुढील काही दिवसात परिस्थिती कशी बदलते, यावरच शेतकऱ्यांचा नफा-तोटा ठरणार आहे.